خرید سرور به شما این امکان را می دهد که به سایر رایانه ها و یا درخواست کنندگان در یک شبکه سرویس های اطلاعاتی و پردازشی ارائه کنید. یک سرور کامپیوتر قدرتمندی است که به طور دائم روشن بوده و به کلاینتها سرویس های مورد نظر را ارائه می دهد. سرورها از توان پردازشی، سرعت بالاتر، پهنای بایوس بیشتر، کارت شبکه قوی تر و همچنین قابلیت پشتیبانی از رم های بزرگ تر و بهتر بهرهمند هستند. تمام این موارد سبب می شوند که به نسبت رایانه های شخصی بتوانند درخواست بیشتری را پردازش کرده و با سرعت بالاتری کار کنند. همین امر باعث اهمیت خرید سرور در سازمان یا شرکت شما می شود.
تفاوت سرور ابری و فیزیکی
از عوامل مهم در انتخاب و خرید سرور ، نوع قرارگیری و فیزیکی سرور است. انتخاب با شماست که سرور به صورت فیزیکی درون دفتر شما باشد یا خیر؟ در این زمان که اکثر شرکت ها با کمبود فضا کافی مواجه هستند، خرید سرور و قرار دادن آن ها در داخل محل کار ایده خوبی نیست. بهترین انتخاب اجاره سرور و استفاده از فضای ابری است. این امر باعث می شود تا از هزینه های جانبی شما نظیر نگهداری از سرور فیزیکی و ساخت زیر ساخت های مربوط به آن نیز کاسته شود. البته از مزایای استفاده از سرور اختصاصی در داخل شرکت می توان به کنترل همه جانبه و در دسترس بودن آن اشاره کرد که همچنان این موارد نیاز به استخدام یک متخصص در این زمینه یا برون سپاری مطمئن دارد.
البته این نکته را باید ذکر کرد که سرورهای ابری و اجارهای نیز دارای محدودیتهای مربوط به خود هستند. استفاده از سرورهای ابری با رشد شرکت، هزینه بیشتری را در بر خواهند داشت. در واقع هزینه ماهانه با افزایش پیدا کردن دادهها و اطلاعات قابل نگهداری در سرور بیشتر خواهد شد و ممکن است در نهایت به نقطه ای برسید که خرید یک سرور به صورت فیزیکی تصمیمی بسیار عاقلانه تر باشد.

نکات مهم در انتخاب و خرید سرور
در هر حال اگر قصد خرید سرور را داشته باشید باید به دو گزینه اساسی بیندیشید. موضوع این است که آیا به خرید سرور های پیش ساخته می پردازید و یا خرید سخت افزار سرور به صورت خام و قرار دادن و اسمبل آن به صورت دستی را ترجیح می دهید؟ هنگام خرید یک سرور باید مشخص کنیم چه انتظاری از آن داریم! آیا این ابزار را برای میزبانی یک وب سایت خواسته یا آن را برای یک شبکه Local در نظر دارید. دلیل این موضوع نیز مشخص است؛ زیرا سرورها بر اساس نوع کاربردشان دارای قابلیتهای مختلفی هستند.
خرید سرور پیش ساخته می تواند مزیت بسیار زیادی نظیر نرم افزارهای پیش فرض، تضمین، پشتیبانی و حتی برند مد نظر را به همراه داشته باشند. ساخت یک سرور و اسمبل کردن آن در سمت مقابل به شما اجازه می دهد تا قدرت مانور بیشتر در انتخاب سخت افزار داشته باشید.
توجه داشته باشید که سرور شما باید متناسب با فضای اختصاص دادهشده باشد. سپس باید تعیین کنید هدفتان از خرید سرور چیست؟ صرفاً یک اشتراک گذاری اطلاعات میان کاربران است یا حفاظت از داده های مهم و حیاتی سازمان در اولویت قرار دارد. البته پرسش های دیگری در انتخاب سرور متناسب نقش دارند که شامل اشتراک گذاری اینترنت، مدیریت آن و غیره می باشد.
اولین مرحله در انتخاب سخت افزار و خرید سرور، انتخاب شاسی سرور مورد نظرمان است. برای مثال با توجه به تجهیزات و امکانات موجود تصمیم می گیریم که کدام سری از سرورها برای کار ما مناسب است. به عنوان مثال اگر در سازمان و شرکت خود از رک استفاده می کنیم، بهتر است از سری سرور رک مونت و در غیر این صورت بهتر از سرورهای تاور استفاده نماییم.
اولین انتخاب در مورد خرید سرور به حالت فیزیکی آن بستگی دارد. سرورهای دارای انواع مختلفی هستند که شامل سرورهای ایستاده یا Tower، سرورهای Mount (در رکها به صورت افقی قرار می گیرند) و سرورهای Blade که تمام اجزای آن بر روی یک برد قرار گرفته است. سخت افزار استفاده شده در سرور می تواند به راحتی در ۲۴ ساعت شبانه روز بدون مشکل فعالیت کند. به عنوان مثال حافظه های ECC می توانند ایرادهای به وجود آمده در فریمور را تصحیح کنند، به همین خاطر سرور از مدار استفاده خارج نخواهد شد. سرورها معمولاً از ساختارهای پشتیبان کننده مثل منبع تغذیه Redundant استفاده می کنند.

آشنایی با انواع سرور از لحاظ فیزیکی
سرورهای ایستاده (Tower): این سرورها بسیار شبیه به pc های مورد استفاده شما است. برای استفاده از این گونه سرورها می توان آنها را درون رک یا روی زمین به شکل ستونی قرارداد. اغلب این سرورها در سازمان های متوسط و کوچک مورد استفاده قرار می گیرد. خرید این سرورها به عنوان اولین سرور در کسب و کار می تواند بسیار عاقلانه باشد؛ زیرا قدرت پردازش زیادی را به کاربر ارائه می کنند و برای راه اندازی آن نیازی به خرید فضایی برای نگهداری ندارید. شاید بزرگ ترین مشکل در استفاده از سرورهای ایستاده این است که آنها نسبت به مدلهای رکمونت و تیغهای فضای بیشتری را اشغال می کنند.
سرورهای رکمونت (Rack mount): سرورهای رکمونت باید درون یک شاسی رک قرار بگیرند. این سرورها درون رک هایی قرار می گیرند که برای آنها طراحی شدهاند که هر رک چندین سرور را در خود می تواند جای دهد. این شاسیها معمولاً چند فوت ارتفاع دارند و می توانند به راحتی میزبان چندین سرور در فضایی نسبتاً محدود باشند. خرید سرور رکمونت را زمانی در نظر بگیرید که قصد استفاده از چند سرور را در فضایی نسبتاً کوچک دارید. یک سرور استاندارد Rack Mount به عنوان یک سرور ۱U هم شناخته می شود و به معنی این است که اندازهای که این سرور در Rack اشغال می کند با یک Unit از Rack برابر است.
سرورهای تیغهای (Blade): همانند سرورهای رکمونت، برای استفاده از سرورهای تیغه ای نیز نیاز به یک شاسی برای قرارگیری خواهید داشت. این سرورها به صورت انحصاری ساخته می شوند. سرورهای تیغه ای حتی نسبت به رکمونت نیز کوچک تر هستند. هنگام خرید سرور مد نظر داشته باشید که خنک سازی و تهویه مناسب سرورهای تیغه ای می تواند چالشی بزرگ باشد؛ اما به یاد داشته باشید که وقتی تعداد سرورها افزایش پیدا کند، این مشکل حتی بیش از پیش خودنمایی خواهد کرد.

نکات مهم در انتخاب و خرید سرور
باید بدانید که سرورها قدرت انجام کارهای مختلفی را بر عهد دارند. سرور کامپیوتری برای کنترل کل شبکه است که منابع را بین کلاینت ها به اشتراک می گذارد. همچنین تعیین می کند سطح دسترسی به منابع برای کاربرهای مختلف شبکه چگونه باشد. در صورتی که از لحاظ مالی مشکل ندارید، سعی کنید سروری را انتخاب کنید که تمام نیازهای شما را برطرف کند، در غیر این صورت با توجه به نیاز سازمان سرور را انتخاب کنید.
در این مرحله می بایست بدانیم چه حجمی از مموری بر روی سرور خود نیاز داریم. در هنگام انتخاب مموری برای سرور خود بهتر است از تعداد مموری بالا با حجم کمتر انتخاب کنیم. با این کار بعد از خرید سرور ، پهنای باند انتقال اطلاعات به مموری ها افزایش یافته و باعث می شود سرعت پردازش سرور مقدار قابل قبولی افزایش پیدا کند.
مواردی که در انتخاب دقیق سرور مهم است، تعداد کاربران شبکه، تعداد نرم افزارهای تحت شبکه، تعداد سرویس های به اشتراک گذاشته شده است. باید روند بزرگ شدن مجموعه را نیز مدنظر قرار دهید؛ زیرا سرورها همانند سیستم های شخصی نیستند که هر سال بتوان آنها ارتقا داد با به طور کامل عوض نمود. اگر تصمیم به خرید سرور از سری سرورهای رک مونت گرفتیم، باید به این موضوع توجه کنیم که بر روی رک خود چه مقدار فضای خالی می توانیم به سرور مورد نظر اختصاص دهیم تا بر اساس فضای موجود تصمیم بگیریم که چه نوع سروری برای ما مناسب است (یک یونیتی یا دو یونیتی یا چهار یونیتی)
انتخاب سخت افزار و برند معتبر سرور
هنگامی که در بازار به دنبال سرور مناسب هستید، به دنبال کیفیت و طول عمر بالای آن ها باشید. طبق گزارش فصل چهارم سال ۲۰۱۵، از وب سایت IDC در خصوص پنج برند اول تولیدکننده سرور در جهان، به ترتیب می توان از HP، DELL، IBM، Lenovo و Cisco نام برد که تقریباً تمامی برندهای ذکر شده در حال حاضر در بازار ایران وجود دارند. در خرید سرور قطعات تقلبی یا همان OEM را جایگزین قطعه اصلی نکنید. قطعات تقلبی علاوه بر اینکه دارای طول عمر کمتری نسبت به قطعه اصلی آن برند بوده حتی در برخی موارد باعث از دست رفتن اطلاعات گردیده و خرابی هایی را در سرور ایجاد می کند.

ویژگی های فنی مهم در انتخاب و خرید سرور
از نقاط قوت یک سرور هماهنگ بودن قطعات داخلی آن است. قطعات داخلی یک سرور توسط سازندگان از یک سری آزمونه های کنترل کیفی سخت می گذرند که متناسب با وظیفه تعریف و طراحی شده با آن سرور است.
از دیگر ویژگی اصلی یک سرور، سرعت پردازنده آن است که باید زمان خرید سرور به آن توجه ویژه ای داشته باشید. هرچه پردازنده قدرتمندتر باشد، سرور عملیات هم زمان را بهتر انجام خواهد داد. از موارد مهم دیگر در انتخاب سرور می توان به حافظه یا همان RAM در یک سرور اشاره کرد. همچنین نوع کارت شبکه سرور نیز از موارد مهم است. قابلیت اتصال Hot یا Hot Plug و قابلیت مدیریت داخلی و دسترسی، توسعه و مدیریت سرور از طریق موبایل و تلفن هوشمند در هر زمان و مکان نیز باید جزو مواردی باشد که در انتخاب سرور مهم است.

انواع سرور بر اساس کاربرد و وظیفه در شبکه
وب سرور (Web Server) : به نرم افزار یا سخت افزاری که امکان دسترسی به محتوا را از طریق اینترنت فراهم می کند Web server می گویند. این نوع سرور مخصوص میزبانی وب سایتها است و با استفاده از سرویس های خاص ارتباط بین آدرسها و کاربران شبکههای اینترنت را با صفحه وبی که بر روی آن سرور میزبانی می گردد فراهم می نماید.
سرور مستقل (Standalone server) : باید بدانید که سرور مستقل زیر شاخه زیر ساخت های یک شبکه بزرگ تر محسوب نمی شود. در واقع یک سرور Standalone بدون وابستگی به یک منبع خارجی به کلاینت های خود خدمات ارائه می کند.
سرور DNS : سرور DNS مخفف عبارت Domain Name System است و دیتابیس بزرگی شامل نامها و آی پی های متناظر است. در واقع وظیفه DNS این است که نام دامنه را با آدرس IP مرتبط با آن در خود نگهداری کند و این باعث می شود خرید سرور DNS و راه اندازی آن برای شما بسیار به صرفه باشد.
سرور پرینتر (Printer server) : پرینت سرور کامپیوتری است که دارای درایوهای پرینت بوده و مدیریت پرینت را بین پرینترها و کامپیوترهای کلاینت انجام می دهد. پرینت سرورها درایورهای لازم برای چاپ را از طریق ویندوز سرور تأمین می کنند. هنگامی که در یک نوع از شبکه پرینترهای موجود در مجموعه شبکه به یکدیگر متصل شده و از طریق یک سرور کنترل می گردند و کاربران می توانند با اتصال به سرور به پرینتر مورد نظر خود دسترسی داشته باشند، به این نوع از خدمات سرور Print Server می گویند.
Fax Server : این مدل نیز نوعی مشابه بوده که تفاوت آن ارتباط بیت دستگاههای دورنگار بجای پرینتر است.
سرور پروکسی (Proxy server) : سرور پروکسی نقش واسط را دارد و کاربر برای دریافت اطلاعات از سایر سرورها ابتدا به پروکسی سرور متصل می شود. وقتی کاربری بخواهد فایل و یا اطلاعاتی را از یک سرور دیگر دریافت کند به Proxy server متصل می شود. یک سرور پراکسی بین یک برنامه کلاینتی (معمولاً یک مرورگر وب) و یک سرور خارجی (معمولاً سرور دیگری در وب) قرار دارد که به منظور فیلتر کردن درخواستها، بهبود کارایی و به اشتراک گذاشتن ارتباطات است و در برخی موارد کاربری Tunnel را داشته و مانند خدمات VPN شخصی استفاده می گردد.
سرور اپلیکیشن (Application server) : با خرید سرور اپلیکیشن و این نوع از Server ها، وظیفه خدمات دهی به اپلیکیشن های تحت وب برعهده آن قرار می گیرد. اپلیکیشن سرور مخصوص اجرای برنامهها می باشد. این برنامه ها با اهداف مختلفی استفاده می شوند. به عنوان مثال برنامههای وب، هاستِ هایپروایزر در ماشین های مجازی، آپدیت نرم افزارهای آپدیت و توسعه، پردازش اطلاعات ارسالی از سرور دیگر و غیره از نمونه های آن می باشد. اپلیکیشن سرور بین شبکه و دیتابیس می نشیند یعنی بین دیتابیس سرور و برنامه های کاربران قرار می گیرد و از پروتکلهای مختلف و API – Application Programming Interfaces ها پشتیبانی می کند.
دیتابیس سرور (Database server) : یک برنامه کامپیوتری است که خدمات database به سایر کامپیوترها یا برنامههای کامپیوتری ارائه می دهد که به آن مدل client-sever نیز می گویند. این نوع سرور بیشتر در سازمان ها و شرکت ها مورد استفاده قرار می گیرد که کاربری آن به این صورت است که Database مورد استفاده یک نرم افزار یا سرویس که توسط کاربران بر روی کامپیوتر های آنها مورد استفاده قرار می گیرد بر روی سرور قرار می گیرد و تمام کاربران و کامپیوترهای متصل از یک دیتابیس مشترک که بر روی سرور است استفاده می کنند.
فایل سرور (File server) : سروری است که از طریق آن می توان امکانی جهت مدیریت فایل ها و دسترسی کاربران مختلف شبکه در درایوهای مختلف به صورت متمرکز بر روی یک سرور در شبکه خود برقرار کنیم. در واقع فایل سیستم یک نرم افزار یا یک سیستم سخت افزاری به همراه نرمافزار است که پَروَنجاها را ذخیره کرده و آنها را از طریق شبکه با سایر کلاینتها برای خواندن و نوشتن به اشتراک می گذارد. فایل سرور در شبکههای کامپیوتری، سیستمهای فایلی را فراهم می کند تا کلاینتها به آن وصل شوند. درواقع فایل سرور مکان ذخیره سازی متمرکزی برای فایلها است و کاربرانی که مجوز استفاده و دسترسی به آن را دارند، می توانند از آن استفاده کنند.
سرور بازی (Game Server) : بازیهای آنلاین به شدت مورد توجه گیمر ها قرار گرفته اند و به دلیل نوع رقابت و تنوع در این زمینه، ترافیک قابل توجهی روی Server برخی از بازیها به وجود می آید. کاربران بازی های کامپیوتری می توانند با اتصال به این سرور به صورت آنلاین به انجام بازیهای گروهی بپردازند. این نوع از سرور در واقع گونهای از Application Server می باشد با این تفاوت که کاربری آن تنها برای بازی است.
سرورهای خانگی (Home server) : سروری برای منازل مسکونی است که از طریق یک شبکه خانگی و اینترنت به سایر دستگاههای داخل خانه خدمات ارائه می دهد.
سرور ایمیل (Mail Server): میل سرور، سروری است که ایمیلهای ارسالی از کاربران محلی (افرادی که یک دامنه مشابه دارند) و فرستندههای از راه دور را دریافت کرده و ایمیلهای خروجی را ارسال می کند. رول Mail server سرویس های ایمیل را برای شبکه فراهم می کند و این کار را با فراهم کردن امکاناتی که کاربر برای ارسال و دریافت ایمیل نیاز دارد، انجام می دهد.
سرور انتقال فایل (FTP Server) : یکی از قدیمی ترین خدمات اینترنت، پروتکل انتقال فایل یا FTP است که هم زمان با تأمین امنیت فایل و سازمان به همراه کنترل انتقال، جا به جایی یک یا چند فایل را به صورت تضمین شده بین کامپیوترها امکان پذیر می کنند.
DHCP سرور : dhcp پروتکل مدیریت شبکه است که به کلاینتها امکان استفاده از سرویس هایی مانند DNS و NTP و هر پروتکل ارتباطی مبتنی بر UDP یا TCP را می دهد. وظیفه آن تخصیص آی پی آدرس و دیگر اطلاعات به هاست های شبکه است تا آنها بتوانند با هم ارتباط برقرار کنند.

